Cuộc tái ngộ từ một mối duyên chữa bệnh
Một ngày tháng Tám, trên phố Nguyễn Sơn, phường Long Biên, Hà Nội, tôi gặp lại Thầy thuốc Ưu tú, Đại tá, bác sĩ, cựu chiến binh Quách Tuấn Vinh sau hơn năm năm ít có dịp ngồi cùng nhau. Hai người, hai lĩnh vực công tác: một người làm báo, một người làm nghề y. Nhịp công việc cuốn mỗi người theo một hướng, nên những thân tình từng có đôi khi chỉ kịp gửi qua một lời hỏi thăm. Lần gặp lại này vì thế vừa có cái vui của cố nhân, vừa gợi lên trong tôi một kỷ niệm đã hơn mười năm mà vẫn còn nguyên sự ấm áp.

                    

    Trong y học cổ truyền, cấy chỉ là kỹ thuật đưa một đoạn chỉ tự tiêu vào huyệt nhằm duy trì kích thích trong một khoảng thời gian, thay vì tác động ngắn như một lần châm kim thông thường. Phần nhìn thấy rất nhỏ, nhưng yêu cầu chuyên môn phía sau lại không hề nhỏ: người thực hiện phải nắm vững giải phẫu, lý luận kinh lạc, lựa chọn huyệt và chỉ định phù hợp; đồng thời tuân thủ nghiêm ngặt quy trình vô khuẩn, theo dõi phản ứng và xử trí an toàn. Bởi vậy, để một phương pháp đi từ kinh nghiệm lâm sàng đến kỹ thuật có thể chuyển giao rộng rãi, điều quyết định không chỉ là đôi tay khéo léo mà còn là nghiên cứu, chuẩn hóa và đào tạo.



                    

    Tên tuổi bác sĩ Quách Tuấn Vinh gắn bó sâu đậm với hành trình ấy. Trong hơn bốn mươi năm làm nghề, ông kiên trì nghiên cứu, cải tiến kỹ thuật, đánh giá qua thực tiễn điều trị và xây dựng nội dung đào tạo. Cùng với những đóng góp của nhiều thế hệ thầy thuốc châm cứu Việt Nam, công việc của ông đã góp phần làm phong phú thực hành cấy chỉ, thúc đẩy quá trình chuẩn hóa và mở rộng khả năng ứng dụng phương pháp này trong chăm sóc, điều trị và phục hồi chức năng.
Cụm từ “bản sắc Việt” khi nói về cấy chỉ, vì thế, không nên được hiểu như một nhãn hiệu trang trí hay lời tôn vinh đơn thuần. Bản sắc trong y học phải được tạo dựng bằng hiệu quả thực tiễn, sự an toàn, khả năng chuẩn hóa, đội ngũ kế cận và niềm tin bền vững của cộng đồng. Đó cũng là sự kết hợp giữa vốn tri thức truyền thống với tinh thần tiếp thu khoa học hiện đại, qua đó góp phần khẳng định vị thế của châm cứu Việt Nam trong giao lưu học thuật quốc tế. Trên hành trình ấy, bác sĩ Quách Tuấn Vinh là một trong những người đã bền bỉ tìm tòi, thực hành và quảng bá những giá trị riêng của cấy chỉ Việt Nam.

                    

        Không dừng lại ở những điều đã có 

     Người truyền lửa cho những bàn tay kế tiếp 

 Một phương pháp chỉ thật sự có đời sống lâu dài khi không bị giữ lại như bí quyết riêng của một cá nhân. Bác sĩ Quách Tuấn Vinh hiểu điều đó. Bên cạnh công tác khám, chữa bệnh, ông dành nhiều thời gian cho nghiên cứu, biên soạn tài liệu và đào tạo. Đến nay, ông đã tham gia biên soạn, chủ biên hoặc đồng tác giả 43 đầu sách, giáo trình và chuyên khảo liên quan đến châm cứu, cấy chỉ, nhĩ châm, phục hồi chức năng và y học cổ truyền; đồng thời tham gia giảng dạy, báo cáo tại nhiều hội nghị khoa học trong nước và quốc tế.
Trên cương vị Chủ tịch Chi hội Cấy chỉ Việt Nam thuộc Hội Đông y Việt Nam, Giám đốc Trung tâm Cấy chỉ – Phục hồi chức năng Minh Quang, cùng trách nhiệm tại Hội Đông y Việt Nam, Hội Nam y Việt Nam và Hội Quân dân y Việt Nam, ông có thêm điều kiện kết nối đồng nghiệp, thúc đẩy trao đổi học thuật và góp phần xây dựng đội ngũ. Nhưng danh xưng, đối với một người thầy thuốc, chỉ thật sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành công việc cụ thể: thêm một kỹ thuật được thực hiện đúng, thêm một người học nghề có trách nhiệm và thêm một người bệnh được thụ hưởng thành quả của khoa học.